De aanhef zal u misschien enigszins verbazen, maar ik heb natuurlijk geen idee wie u in werkelijkheid bent.... Maar ja, u weet ook niet wie ik ben. Een goede uitgangspositie.

Ik heb natuurlijk kennis genomen van de commotie met betrekking tot een stukje van uw hand.

Ik had uw stukje nog niet gelezen, een nalatigheid mijnerzijds. Hoe kun je immers een mening hebben over iets wat je niet gelezen hebt? 

Tussen het bakken van allerhande kerstmaaltijdonderdelen door vond ik tijd om niet alleen het stukje te lezen, maar ook alles wat erop volgde. Vooral de aanduiding "aanzetten tot haat" verbaasde mij. Hoe dan? Waar staat dat? Goed, in een van uw stukjes las ik iets over pek en veren. Dat was cursief!  Dus een citaat! Iedereen die nu en dan een krant in handen heeft weet dat. En weet ook dat een column met een glimlach gelezen behoort te worden! Dat idee van de lampekappen was overigens wel aardig en onschuldig. Maar ach, die *V-Ratje* heeft al genoeg teweeg gebracht.

Zoveel moeite …

(…)

In die periode las ik (ik meen in het Nieuwsblad van het Noorden) een stukje over het verschil in mentaliteit tussen de randstadbewoner en de Drent. Ik heb er lang over nagedacht, temeer omdat ik zo vaak geconfronteerd werd met dit verschil. Hoe ga je ermee om?

Het verschil is voor een groot deel te verklaren vanuit de vroegere samenlevingsvormen in beide gebieden. Hier had je een boerengemeenschap, waar op basis van overleg en consensus werd geleefd. Mensen waren afhankelijk van elkaar. Hier in Dwingeloo zien we eigenlijk nog steeds graag deze vorm. We overleggen graag, zetten graag iets samen op. We komen voor elkaar op.

Later las ik iets van Geert Mak: Wanneer je een dorpeling uit Siberië verplaatst naar een dorp in Zuid-Amerika en hij is de taal machtig, dan heeft hij geen aanpassingsproblemen. Hij weet dat samenwerking noodzakelijk is.

In het westen komt iedereen vooral voor zichzelf op. Dat kan ook niet anders: de maatschappij is vooral gebaseerd op prestatie en uiterlijk. Mensen vormen daar geen hechte gemeenschap, simpelweg omdat hun voorouders destijds naar de steden trokken omwille van economische redenen. Waar wel een hechte gemeenschap bestond is deze verdwenen door stadsrenovatie en dergelijke.

Samenwerking en overleg is daar niet hetzelfde als hier. In het westen is het vooral gericht op de eigen wensen en het eigen succes. Egocentrisch, om te overleven.

Maar ook dit is een ongenuanceerd beeld. Ik ken genoeg mensen uit het Westen die uitstekend in de dorpsmentaliteit van samenwerking en overleg passen. Ik ken ook genoeg Dwingelers die de dorpsmentaliteit benauwend vinden en de westerse mentaliteit omarmen. Overigens zijn die al grotendeels geëmigreerd naar elders.

En hoe nu verder?

De hutjes op de hei zijn door Natuurmonumenten weggehaald en de resterende eenzame boerderijen zijn niet te koop, dus zullen nieuwelingen toch echt moeten proberen om samen te leven met anderen. Tja, en hoe doe je dat?

Iemand die hier komt wonen behoort zich vooral bewust te zijn dat Dwingeloo een dorpsgemeenschap is.  Een gemeenschap waar mensen zich prettig met elkaar bemoeien maar elkaar de wet niet voorschrijven. Een gemeenschap waar je gevraagd wordt, maar waar je jezelf niet aanbiedt (opdringt). Waar je mening een mening is die gewaardeerd wordt, maar waar drammers geen luisterend oor vinden, laat staan types die meteen hun advocaat erbij halen. Waar je niet op een neerbuigend toontje praat over “die boeren”.

Kom je hier alleen maar omdat je voor het geld dat je in de Randstad uitgeeft aan een rijtjeswoning hier een paleisje kunt kopen, dan hebben we een probleem. Wie op die basis hier komt zal nooit in de gemeenschap passen en zal altijd moeilijkheden hebben met buren en gemeente. Hij of zij gaat uit van de Westerse, egocentrische denkwijze en zal geen rekening houden met anderen.

Inburgeringscursus? Geen slecht idee. Beste Westerlingen, er zijn zoveel mensen net als jullie die zich probleemloos hebben aangepast.  Het is niet moeilijk en het doet geen pijn.  Voordat je hier komt wonen, oefen je wat. Je koopt een bus boerenlucht, zodat je weet dat het hier niet altijd naar boslucht ruikt. Je fiets elke dag, want je kunt nu eenmaal niet zomaar overal komen met je vierwielaangedreven Toyotaatje. Je weet dat zandwegen mooi kunnen zijn, maar ook modderig. Nee, beste mensen, die gaan we niet asfalteren!

En als je genoeg geoefend hebt, dan koop je een mooi huisje in Dwingeloo. Je leert Drents verstaan (echt, je hoeft het niet te spreken), vraagt je buren om te helpen met de verbouwing, helpt zelf ook overal een handje. Je kinderen gaan in het dorp voetballen of volleyballen. Je gaat bijvoorbeeld bij de fanfare of op een koor, of je meldt je aan als vrijwilliger voor Old en Nei ( ja, die kunnen wel wat hulp gebruiken). 

's Zomers ga je eens een keer niet op vakantie maar je loopt de Wampex en je zeurt niet als je na vijftien uur nog niet thuis bent.  Je gaat 31 december kijken op de Brink, naar het carbidschieten, en je klaagt vooral niet over lawaai en stank.  

Natuurlijk hoef je dit allemaal niet te doen, onzin. Het is gewoon een voorbeeld van hoe je kunt  “horen”  bij een dorpsgemeenschap. Dat doe je niet door vooral met je “eigen” mensen om te gaan. Dat doe je door veel mensen te kennen uit alle lagen van de bevolking en hen op waarde te schatten: niet door iemand af te doen als “zo'n boer”.

En tenslotte: er lopen genoeg mensen in het dorp rond die dan misschien niet uit Dwingeloo komen, maar er wel volledig bij horen.

Ze zitten in Dorpsbelangen, Stichting Dorpsactiviteiten, sportverenigingen, Old en Nei, zijn boer of boerin, hebben een hotel, een sportschool, een restaurant, een camping.

Niemand heeft het gevoel dat deze mensen ooit behoorden tot de “import”.  Het zijn Dwingelers en ik zou ze niet graag willen missen. Zij geven ieder, op hun eigen manier, een waardevolle bijdrage aan de gemeenschap. Zoals een echte dorpeling, een Dwingeler, dat doet. En daar ben ik trots op.